South America Tổng thống Donald Trump kể phút ‘xông cửa thép’ bắt Maduro: xem trực tiếp như phim

[Gibbs]

Tổng thống Donald Trump kể rằng ông đã ngồi trong một căn phòng ở Mar-a-Lago, bên cạnh các tướng lĩnh quân đội, theo dõi cuộc bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro diễn ra theo thời gian thực. Ông mô tả cảnh tượng ấy “như đang xem một chương trình truyền hình,” chỉ khác ở chỗ: đó là một cuộc đột kích thật, với cửa thép thật, và một nguyên thủ thật bị lôi ra “trong vài giây.”

Trump nói ông được “những người quân đội thật sự” khẳng định không có quốc gia nào trên Trái Đất có thể thực hiện một cuộc cơ động như vậy. Điều khiến ông ấn tượng không chỉ là độ phức tạp, mà là thứ ông gọi bằng cụm từ quen thuộc trong giới tác chiến: “tốc độ và bạo lực” — tốc độ để đối phương không kịp hiểu chuyện gì đang xảy ra, và bạo lực đủ mạnh để bẻ gãy mọi lớp phòng thủ trước khi nó kịp khép lại.

“Tôi xem từng giây”: phá cửa thép, đánh thốc vào nơi kiên cố nhất
Trong cuộc phỏng vấn qua điện thoại với Fox News, Trump nói cuộc bắt giữ “rất phức tạp, cực kỳ phức tạp,” và ông cùng đội ngũ đã “xem mọi khía cạnh” của chiến dịch. Ông kể lực lượng Mỹ đã “đột nhập,” phá vào những nơi vốn được thiết kế để không thể bị phá, kể cả những cánh cửa thép đặt ra “chỉ để phòng trường hợp này.”

Trump cho biết Maduro bị bắt tại một nơi mà ông mô tả giống “pháo đài” hơn là nhà ở: có cửa thép, có khu “an toàn” với thép bao quanh. Maduro được nói là đã cố chạy vào khu đó để khóa mình lại, nhưng bị “đánh dồn” quá nhanh nên không kịp đóng.

Trump nói Mỹ đã chuẩn bị sẵn cả “đèn khò cỡ lớn” và các phương tiện cần thiết để xuyên thép, nhưng cuối cùng “không cần dùng tới.” Ông cũng nhấn mạnh Mỹ huy động “một số lượng khổng lồ” phi cơ, gồm trực thăng và chiến đấu cơ.

Trì hoãn vì thời tiết: “Thời tiết phải hoàn hảo”
Trump nói chiến dịch lẽ ra được thực hiện sớm hơn, nhưng bị hoãn nhiều ngày vì thời tiết. “Chúng tôi định làm bốn ngày trước, nhưng thời tiết không hoàn hảo. Thời tiết phải hoàn hảo,” ông nói, rồi kể tiếp: đã tính làm ba ngày trước, hai ngày trước… cho tới khi “bỗng nhiên cửa sổ mở ra,” và họ ra lệnh hành động.

Theo các nguồn tin nắm kế hoạch, chính quyền Trump bắt đầu chuẩn bị cho chiến dịch tấn công và bắt Maduro từ giữa tháng 12. Một kế hoạch định làm sớm hơn cũng bị xáo trộn bởi nhiều yếu tố, trong đó có thời tiết và cả quyết định của Trump mở đòn tấn công ở Nigeria vào dịp Giáng Sinh.

“Chúng tôi sẽ can dự rất sâu”: Trump hé lộ ý định tham gia điều hành hậu Maduro
Không chỉ dừng ở việc kể chiến dịch, Trump còn phác ra suy nghĩ “ngày hôm sau” về chuyện điều hành Venezuela. Ông nói chính quyền Mỹ đang quyết định điều gì sẽ xảy ra tiếp theo, vì “không thể liều” để một người khác lên điều hành rồi tiếp tục những gì Maduro để lại. “Chúng tôi đang quyết định điều đó ngay bây giờ… Chúng tôi sẽ can dự rất sâu,” Trump nói, kèm theo lời hứa mơ hồ rằng Mỹ “muốn tự do cho người dân.”

Trump cũng cho rằng người Venezuela “rất vui” vì Maduro bị bắt, “vì họ yêu nước Mỹ,” và vì dưới thời Maduro, Venezuela là “một nền độc tài.”

Ông kể Maduro đã cố “đàm phán vào phút chót,” nhưng ông từ chối: “Tôi nói không. Những gì ông ta làm với ma túy là xấu.”

Kế hoạch “chính phủ chuyển tiếp” từng được tính tới, nhưng giờ im lặng
Các nguồn tin nói kế hoạch của Mỹ trước đó tập trung vào việc loại Maduro khỏi quyền lực, rồi thực hiện các bước để dựng một chính phủ chuyển tiếp gồm một nhóm người Venezuela trước khi kêu gọi bầu cử.

Tuy nhiên, trong những giờ ngay sau chiến dịch bắt Maduro, chính quyền Trump lại không công khai bình luận về việc đang thiết lập một chính phủ chuyển tiếp. Trước đó, CNN từng đưa tin chính quyền đã âm thầm soạn các kế hoạch “ngày hôm sau” nhiều tuần liền để lấp khoảng trống quyền lực nếu Maduro bị hất khỏi ghế. Nhưng khi được hỏi hồi tháng trước Mỹ sẵn sàng làm gì để bảo đảm ổn định nếu Maduro rời quyền lực, Ngoại trưởng Marco Rubio đã không trả lời rõ.

Một số dự thảo kế hoạch được nói là từng tập trung vào việc dựng cấu trúc hỗ trợ lãnh đạo đối lập Edmundo Gonzalez.

Dân Chủ đòi họp khẩn: “Chưa thấy bằng chứng đe dọa… và chưa nghe chiến lược hậu chiến”
Ngay trong ngày, tiếng nói phản biện từ Quốc hội Mỹ nổi lên. Dân biểu Jim Himes, thành viên Dân Chủ cao nhất trong Ủy ban Tình báo Hạ viện, kêu gọi chính quyền Trump phải lập tức báo cáo Quốc hội sau khi Mỹ tấn công Caracas và đưa Maduro ra khỏi Venezuela.

Himes thừa nhận Maduro là “một nhà cầm quyền không hợp pháp,” nhưng ông nói chưa thấy bằng chứng nào cho thấy chiếc ghế tổng thống của Maduro tạo ra mối đe dọa đủ để biện minh cho hành động quân sự khi không có ủy quyền của Quốc hội. Ông cũng nói ông chưa nghe một chiến lược rõ ràng cho “ngày hôm sau,” và làm sao ngăn Venezuela rơi vào hỗn loạn.

Himes nhấn mạnh Rubio từng nhiều lần phủ nhận trước Quốc hội rằng chính quyền có ý định ép thay đổi chế độ ở Venezuela; vì vậy, theo ông, chính quyền phải lập tức báo cáo kế hoạch bảo đảm ổn định khu vực và cơ sở pháp lý cho quyết định này.

Trong một cuộc phỏng vấn ngắn qua điện thoại với The New York Times, Trump từ chối nói liệu ông có xin Quốc hội ủy quyền cho đòn tấn công hay không.