Một nhóm nghi phạm xả súng tại sân bóng đá ở bang Guanajuato, miền trung Mexico, khiến ít nhất 11 người chết và 12 người bị thương.

Nhóm người có vũ trang hôm 25/1 xông vào sân bóng sau một trận đấu ở thị trấn Salamanca, bang Guanajuato và xả súng bừa bãi vào những người còn ở lại, gây ra khung cảnh hỗn loạn.

"10 người chết tại hiện trường và một người tử vong tại bệnh viện. Ngoài ra, 12 người bị thương do trúng đạn và đang được chữa trị", Văn phòng Tổng chưởng lý bang Guanajuato cho hay.


Cảnh sát tại hiện trường vụ xả súng ở thị trấn Salamanca, bang Guanajuato, miền trung Mexico ngày 25/1. Ảnh: X/Adnnoticias

Chuyên gia pháp y đã thu thập hơn 100 vỏ đạn từ nhiều loại súng ở hiện trường, cho thấy mức độ tàn bạo của nhóm nghi phạm.

Giới chức địa phương đã triển khai chiến dịch quy mô lớn để truy tìm các tay súng, nhưng chưa công bố thông tin về các nghi phạm.

4 túi chứa hài cốt người cũng được tìm thấy ở Salamanca trước đó một ngày.

Bang Guanajuato là trung tâm công nghiệp phát triển mạnh và có nhiều điểm du lịch nổi tiếng, nhưng cũng là nơi ghi nhận số người chết cao nhất ở Mexico do cuộc chiến giành địa bàn giữa các băng đảng.

Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum hồi đầu tháng cho biết tỷ lệ giết người tại Mexico trong năm 2025 đã giảm xuống mức thấp nhất trong một thập kỷ qua, nhờ chiến lược an ninh quốc gia được chính quyền của bà triển khai.

VietBF@sưu tập

Tổng thống Trump cáo buộc đảng Dân chủ "thêm dầu vào lửa", thiếu hợp tác với lực lượng liên bang, dẫn đến hai vụ nổ súng bắn chết người của các đặc vụ.

Tổng thống Donald Trump ngày 26/1 bình luận trên Truth Social rằng hai trường hợp công dân Mỹ "thiệt mạng một cách bi thảm" ở Minneapolis trong vài tuần qua là vì các lãnh đạo Dân chủ đang từ chối hợp tác với Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE).

Ông đồng thời kêu gọi Thống đốc bang Minnesota Tim Walz, Thị trưởng thành phố Minneapolis Jacob Frey và mọi thống đốc cùng thị trưởng thuộc đảng Dân chủ "ngừng chống cự hay thổi bùng thêm ngọn lửa chia rẽ, hỗn loạn và bạo lực".

"Tại những thành phố và bang do đảng Cộng hòa điều hành, các chiến dịch trục xuất diễn ra ôn hòa và êm ả. Đấy là do lực lượng hành pháp địa phương được phép phối hợp cùng đồng nghiệp liên bang. Ở 5 bang Cộng hòa gồm Texas, Georgia, Florida, Tennessee và Louisiana, ICE bắt 150.245 tội phạm nhập cư trong năm qua và không có biểu tình, bạo loạn hay hỗn loạn nào cả. Vì sao? Vì cảnh sát địa phương và ICE hợp tác cùng nhau", ông Trump lập luận.


Tổng thống Donald Trump trong khuôn viên Nhà Trắng ngày 16/1. Ảnh: AP

Lãnh đạo Mỹ chỉ trích lãnh đạo các bang và thành phố do đảng Dân chủ điều hành đang từ chối hợp tác cùng ICE, trong khi "khuyến khích những thành phần kích động cánh tả cản trở bất hợp pháp chiến dịch truy quét những đối tượng tồi tệ nhất".

"Phe Dân chủ đang ưu tiên tội phạm nhập cư thay vì những công dân tuân thủ pháp luật và đóng thuế đầy đủ. Họ tạo ra tình trạng nguy hiểm cho mọi bên liên quan. Hai công dân Mỹ đã thiệt mạng bi thảm vì hỗn loạn do phe Dân chủ tạo ra", Tổng thống Mỹ viết.

Tuyên bố được ông Trump đưa ra sau khi các đặc vụ liên bang bắn chết Renee Good và Alex Pretti, đều là công dân Mỹ, trong chiến dịch truy quét nhập cư tại thành phố Minneapolis, bang Minnesota trong tháng này.

Các quan chức hàng đầu trong chính quyền Trump cáo buộc Good và Pretti hành xử như "khủng bố nội địa" và tìm cách gây hại cho đặc vụ liên bang, dù không đưa ra bằng chứng nào. Tuy nhiên, bài đăng của Tổng thống Trump không đề cập đến những cáo buộc này.

Pretti ngày 25/1 bị bắn chết khi tranh cãi và ghi hình lực lượng truy quét nhập cư, làm dấy lên làn sóng phản đối gay gắt từ các chính khách, trong đó có một số nghị sĩ Cộng hòa yêu cầu mở cuộc điều tra độc lập. Cảnh sát địa phương cho biết Pretti có giấy phép mang theo súng, đã bị các đặc vụ liên bang tước vũ khí và ghì xuống đất, rồi bị bắn chết tại hiện trường.

Trong một cuộc phỏng vấn với WSJ, Tổng thống Trump nói chính quyền đang "xem xét mọi mặt" cái chết của Pretti. Ông không bình luận liệu đặc vụ liên bang nổ súng là hợp lý hay không, song lưu ý rằng Pretti mang theo súng và hai băng đạn đến khu vực biểu tình, cho rằng "điều đó cũng không ổn".

Tổng thống Mỹ kêu gọi các thành phố và bang do đảng Dân chủ lãnh đạo hợp tác với cơ quan nhập cư bàn giao những người nhập cư không giấy tờ đang bị giam ở nhà tù bang và trại giam địa phương cho lực lượng liên bang, giao nộp những người nhập cư đang có lệnh truy nã còn hiệu lực hoặc có tiền sử tội phạm để tiến hành trục xuất ngay.

Ông Trump cho rằng cảnh sát địa phương cần hỗ trợ lực lượng liên bang truy bắt, tạm giữ những người nhập cư bị truy nã và chính trị gia đảng Dân chủ cần hợp tác truy quét tội phạm nhập cư để bảo vệ công dân. Ông đồng thời thúc giục Quốc hội Mỹ thông qua luật xóa bỏ các "thành phố trú ẩn" dành cho người nhập cư không giấy tờ, coi đây là gốc rễ của mọi rắc rối.

VietBF@sưu tập

“ Nếu có thể được yêu thương, ai muốn trở thành sói? ”

Một giáo viên về hưu 72 tuổi sang tên nhà cho con trai, đổi lại là sự im lặng khi cần chữ ký phẫu thuật. Trong khi đó, một ông lão bị xem là “kỳ quặc” ở phòng bên lại khiến con cái ngoan ngoãn cúi đầu chỉ bằng vài ràng buộc pháp lý. Khi lớp vỏ ấm áp của tình thân rạn vỡ, rốt cuộc người già cần nắm trong tay điều gì để không bị bỏ rơi?

Tôi làm hộ lý tại một trung tâm dưỡng lão đã 8 năm, chăm sóc hơn 300 cụ già. Ngày mới vào nghề, tôi từng nghĩ: về già, ai có lương hưu cao, con cái lui tới thường xuyên thì người đó sẽ sống an nhàn. Nhưng càng làm lâu, tôi càng hiểu: thứ phản ánh đúng nhất số phận tuổi già không phải tiền lương hưu hay ảnh chụp sum họp, mà là những dòng ghi chú trong sổ bàn giao của hộ lý.

Ở đó có những câu rất thật, rất trần trụi: “Cụ A chỉ được cho trái cây hỏng”, “Cụ B uống cà phê đúng 3 giờ, tiền boa để dưới gối, nhưng khi con trai tới phải để đợi ngoài cửa”…

Sự tử tế thực sự của tuổi già không nằm ở mâm cỗ ngày lễ, mà nằm ở việc sau cánh cửa đóng kín, ai là người vẫn nắm được quyền quyết định cuộc đời mình.
Khi tình thân không còn là chỗ dựa

Cụ T. (72 tuổi), giáo viên cấp ba về hưu, từng là “ngôi sao” của viện. Con trai thành đạt, con gái ăn nói khéo léo, ngày nhập viện ai cũng xuýt xoa ngưỡng mộ. Ba tháng đầu, cuối tuần nào con cái cũng tới thăm, hoa tươi luôn đặt trên bệ cửa sổ.

Bước ngoặt đến khi viện thông báo phí chăm sóc không trừ được từ thẻ. Thẻ lương hưu của cụ đã giao cho con trai quản lý. Một cuộc điện thoại, rồi hai cuộc điện thoại, chỉ nhận lại những lời thoái thác quen thuộc: khó khăn tài chính, con cái còn phải lo gia đình riêng.

Từ đó, cụ bị chuyển sang phòng rẻ hơn, con cái đến thưa dần, quà cáp biến mất. Hoa trên bệ cửa sổ héo khô không ai thay. Tệ hơn cả, cụ bắt đầu sống trong nỗi sợ: sợ một ngày không còn tự lo được cho mình thì chẳng ai đoái hoài.

Trái ngược hoàn toàn là cụ P. (78 tuổi), một ông lão bị xem là khó tính, sống khép kín. Ngày nhập viện, cụ đi cùng luật sư, mang theo két sắt gắn tường. Không người thân lui tới, không than vãn. Mọi thứ với cụ đều rõ ràng: sòng phẳng và có điều kiện.

Mãi đến một dịp Tết, ba người con mới xuất hiện – và nhanh chóng lộ rõ mục đích. Nhưng thay vì van nài, cụ P. đáp trả bằng những câu nói lạnh lùng, nhắc lại quá khứ bị bỏ mặc khi nằm trên bàn mổ.

Không khóc lóc, không trách móc dài dòng. Chỉ là ranh giới rõ ràng giữa quyền lợi và trách nhiệm.

Sau này, một cơn đột quỵ đưa cụ P. vào phòng cấp cứu. Ba người con do dự trước giấy cam kết phẫu thuật vì sợ rủi ro và chi phí. Đúng lúc đó, luật sư xuất hiện với bản di chúc đã công chứng: nếu con cái chần chừ hoặc từ chối điều trị, toàn bộ tài sản sẽ được quyên góp từ thiện.

Kết quả: giấy tờ được ký ngay lập tức, không ai còn do dự.

Cụ P. qua khỏi, dù bị liệt nửa người. Kể từ đó, căn phòng của cụ trở thành nơi đông đúc nhất viện: con cái thay nhau chăm sóc, tận tụy đến từng chi tiết.

Khi người già hiền lành học cách tự vệ

Cụ T. sau đó cũng gặp biến cố lớn: gãy xương đùi, cần phẫu thuật tốn kém. Con trai khuyên “điều trị bảo tồn”, thực chất là né chi phí. Chính lúc đó, với sự gợi mở của cụ P. và luật sư, cụ T. lần đầu tiên cầm lại thứ từng trao đi: quyền kiểm soát tài sản.

Hợp đồng chuyển nhượng nhà năm xưa hóa ra vẫn còn điều khoản bảo lưu quyền lợi. Một lá thư luật sư, một cuộc gặp gia đình, và lựa chọn được đặt ra rạch ròi: hoặc chi trả chi phí điều trị và chăm sóc, hoặc căn nhà sẽ được thu hồi và bán theo giá thị trường.

Lần đầu tiên, cụ T. không khóc, không cầu xin. Và cũng lần đầu tiên, con cái hoảng sợ thật sự.
Ba “thứ gắt” giúp tuổi già không bị bỏ rơi

Từ hai câu chuyện ấy, cụ P. từng nói với tôi:

Thứ nhất: Giữ "điểm yếu pháp lý" trong tay. Lời hứa không thay được giấy trắng mực đen.

Thứ hai: Đừng cắt đứt nguồn lực của chính mình. Tài sản, tiền bạc phải được phân bổ có điều kiện, không trao hết một lần.

Thứ ba: Dám coi con cái như những người trưởng thành độc lập. Khi không còn phụ thuộc vào tình cảm xin–cho, người già mới giữ được vị thế.
Lời kết

Cụ P. qua đời hai năm sau, trong giấc ngủ. Cụ T. hồi phục tốt, sống an nhàn trong căn phòng nắng ấm. Điều họ để lại không chỉ là tài sản, mà là một bài học cay đắng nhưng cần thiết: tuổi già không thể chỉ trông chờ vào tình thân.

Tình cảm là điều đáng quý. Nhưng để sống không bị tổn thương, đôi khi người già cần thêm lý trí, ranh giới và những “con bài” trong tay.

Bởi cuộc sống, suy cho cùng, không tin vào nước mắt – mà tin vào quyền chủ động của mỗi người.

Nguồn: Sohu

Mỗi khi cherry vào chính vụ, các khu chợ truyền thống lẫn siêu thị đều trở nên nhộn nhịp hơn hẳn. Loại quả được xem là “xa xỉ” này bỗng chốc giảm giá mạnh, khiến nhiều người không khỏi háo hức mua về ăn cho thỏa. Tuy nhiên, cherry cũng là một trong những loại trái cây “khó chiều” nhất: chỉ cần chọn sai một chút, người mua rất dễ rơi vào cảnh mua rẻ nhưng ăn không ngon, thậm chí ảnh hưởng sức khỏe.

Theo chuyên gia dinh dưỡng Nguyễn Thị Thu Hà (Viện Dinh dưỡng Quốc gia), cherry rất giàu anthocyanin, vitamin C và các chất chống oxy hóa có lợi cho tim mạch, giấc ngủ và làn da. Tuy nhiên, “cherry là loại quả có hàm lượng nước cao, dễ dập nát và hư hỏng. Nếu không tươi hoặc bảo quản sai cách, giá trị dinh dưỡng giảm mạnh, thậm chí có thể gây rối loạn tiêu hóa”. Vì vậy, biết cách chọn cherry tươi ngon là điều người tiêu dùng không nên bỏ qua.

Không ít người có tâm lý “thấy rẻ là mua”, đặc biệt khi cherry được bày bán tràn lan ngoài chợ với mức giá thấp hơn rất nhiều so với đầu mùa. Thế nhưng, đằng sau mức giá hấp dẫn ấy có thể là những lô cherry đã để lâu, bị hư hỏng hoặc chất lượng kém. Việc ăn phải cherry không còn tươi không chỉ khiến trải nghiệm vị giác giảm sút mà còn tiềm ẩn nguy cơ đau bụng, tiêu chảy, nhất là với trẻ nhỏ và người có hệ tiêu hóa nhạy cảm.

Dưới đây là 3 loại cherry dù rẻ đến đâu cũng nên tránh, bởi mua về rất dễ “tiền mất tật mang”.
1. Cherry có cuống đen, khô héo – dấu hiệu “già nua” rõ ràng nhất

Nhiều người chỉ chú ý đến phần quả mà bỏ qua cuống, trong khi đây lại là “chìa khóa vàng” để đánh giá độ tươi của cherry. Cuống cherry được ví như “mạch máu” của quả. Cherry tươi ngon sẽ có cuống màu xanh sáng, chắc, hơi cong tự nhiên và khó rụng khi chạm nhẹ.

Ngược lại, nếu cuống đã chuyển sang màu nâu sẫm hoặc đen, khô quắt, dễ gãy hoặc rụng, đó là dấu hiệu cho thấy cherry đã được hái từ lâu. Lúc này, quả bắt đầu mất nước, phần thịt bên trong trở nên khô, bở và kém ngọt. Dù bề ngoài trông vẫn “ổn”, hương vị thực tế đã giảm đi rất nhiều.

Đừng tin lời người bán rằng “chỉ héo cuống, quả vẫn ngon”. Với cherry, cuống héo gần như đồng nghĩa với việc chất lượng đã đi xuống rõ rệt.
2. Cherry mềm, xẹp, nứt vỏ – hàng lỗi trộn lẫn

Một “chiêu” khá phổ biến của người bán là trộn cherry kém chất lượng vào những lô hàng đẹp mắt hoặc giấu ở đáy rổ, đáy thùng. Vì vậy, khi mua cherry, đừng ngại cầm lên và kiểm tra kỹ bằng tay.

Cherry tươi sẽ có thịt chắc, đàn hồi tốt, bóp nhẹ sẽ nhanh chóng trở lại hình dạng ban đầu. Vỏ quả căng mịn, không nhăn nheo. Nếu bạn bóp thấy quả mềm nhũn, xẹp lép, hoặc có cảm giác phần thịt tách khỏi vỏ, thì rất có thể cherry đã quá chín hoặc bị dập trong quá trình vận chuyển.

Đặc biệt, những quả cherry bị nứt vỏ là “điểm trừ” lớn. Vết nứt tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập, khiến quả nhanh hỏng và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm. Dù người bán có giảm giá sâu, cũng không nên mua những quả này với hy vọng “ăn nhanh cho đỡ phí”, bởi hương vị đã hỏng thì không thể cứu vãn.

Hạn chế mua cherry có dấu hiệu dập nát, mềm nhũn hoặc có mùi lạ.
3. Cherry màu sắc bất thường, xỉn hoặc “đỏ giả”

Nhiều người lầm tưởng rằng cherry càng đỏ tươi, càng bóng thì càng ngon. Thực tế, cherry ngon có màu đỏ sẫm hoặc đỏ tím tự nhiên, bề mặt có lớp phấn mỏng và ánh bóng nhẹ, trông rất “trong”.

Nếu bạn thấy cherry có màu đỏ nhạt nhưng xám xịt, thiếu sức sống, đó thường là cherry chưa chín đủ, vị chua gắt, ăn dễ ê răng. Ngược lại, những quả có màu tím đậm hoặc gần như đen nhưng lại thiếu độ bóng có thể đã được bảo quản không đúng cách, khiến hương vị giảm mạnh.

Nhiều người lo ngại cherry quá đỏ là do nhuộm màu. Trên thực tế, cherry vốn chứa nhiều sắc tố tự nhiên nên việc làm đỏ môi hay răng sau khi ăn là bình thường. Tuy nhiên, cherry có màu sắc “lạ mắt” nhưng ăn nhạt, chua hoặc đắng thì tốt nhất nên tránh.

Đừng quá tin vào kích cỡ “J”, “JJ”, “JJJ”

Trên thị trường, cherry thường được phân loại theo kích cỡ bằng ký hiệu J. Quả càng lớn thì giá càng cao, khiến nhiều người mặc định rằng cherry to chắc chắn ngon hơn. Thực tế, kích cỡ chỉ phản ánh đường kính quả, không quyết định độ ngọt.

Nhiều giống cherry quả nhỏ nhưng hàm lượng đường cao, vị đậm đà hơn hẳn loại quả to. Vì vậy, thay vì chỉ nhìn kích cỡ, hãy ưu tiên độ tươi, độ chắc và mùi thơm tự nhiên.

Với những quả cherry “sinh đôi”, dính liền hoặc hơi biến dạng, đây không phải do hóa chất mà thường là kết quả của thời tiết nóng trong giai đoạn ra hoa. Chúng vẫn ăn được, nhưng hương vị không đồng đều, nên không nhất thiết phải chọn mua.

Cherry chất lượng thường có màu sắc đồng đều, vỏ căng mọng, cuống xanh tươi
Cách chọn cherry ngon: Nhớ 3 bước “nhìn – sờ – cân”

Để chọn được cherry ngon, hãy quan sát cuống xanh, quả tròn đều, vỏ bóng mượt. Khi sờ, quả phải chắc tay, đàn hồi tốt, không mềm nhũn. Với những quả cùng kích cỡ, quả nào cầm nặng tay hơn thường mọng nước và tươi hơn.

Nếu mua theo thùng, đừng ngại mở ra kiểm tra. Cherry hỏng thường nằm dưới đáy. Khi mua online, hãy quay video lúc mở hàng để làm bằng chứng nếu chất lượng không đúng cam kết.

Cherry đang rẻ là cơ hội tốt để thưởng thức, nhưng chỉ thực sự “đáng tiền” khi bạn chọn đúng. Đừng để vài phút chủ quan khiến niềm vui ăn trái cây biến thành nỗi thất vọng.

Nồi chiên không dầu đã trở thành một món đồ gia dụng “phải có” trong nhà bếp trong vài năm trở lại đây, với vô số hộ gia đình từ bỏ lò nướng truyền thống để chuyển sang sử dụng thiết bị tiện lợi đặt trên mặt bàn này. Khả năng chế biến bữa ăn nhanh chóng và lành mạnh, chỉ cần rất ít hoặc không cần dầu, đã khiến chúng đặc biệt hấp dẫn đối với những người bận rộn, thiếu thời gian.

Tuy nhiên, các chuyên gia vừa đưa ra một cảnh báo nghiêm trọng về những nguy cơ tiềm ẩn đối với sức khỏe liên quan đến việc bảo dưỡng thiết bị này không đúng cách.

Các chuyên gia vệ sinh tại Fountain Filters đã nhấn mạnh sự cần thiết của việc kiểm tra định kỳ và làm sạch nồi chiên không dầu một cách kỹ lưỡng để ngăn chặn nấm mốc nguy hiểm phát triển. Phần bên trong của thiết bị, đặc biệt là giỏ chiên, có thể trở thành môi trường lý tưởng cho nấm mốc nếu không được làm sạch và làm khô đúng cách sau mỗi lần sử dụng.

Sự kết hợp giữa cặn thức ăn còn sót lại, nhiệt độ và độ ẩm tạo ra những điều kiện hoàn hảo để nấm mốc sinh sôi.

Theo thời gian, lớp dầu mỡ và vụn thức ăn tích tụ có thể làm trầm trọng thêm vấn đề này, khiến việc vệ sinh thiết bị sau mỗi lần sử dụng trở nên vô cùng quan trọng nhằm ngăn các bào tử nấm mốc hình thành, theo báo Anh Express.

Louise Allen, đồng sáng lập Fountain Filters, cảnh báo rằng nấm mốc có thể gây ra “những hệ lụy nghiêm trọng đối với sức khỏe” mà nhiều người thường bỏ qua.

Cô cho biết: “Việc tiếp xúc với nấm mốc có thể dẫn đến hàng loạt vấn đề sức khỏe, từ các phản ứng dị ứng nhẹ như hắt hơi và phát ban da cho đến những vấn đề hô hấp nghiêm trọng hơn, đặc biệt là đối với những người mắc bệnh hen suyễn hoặc có hệ miễn dịch suy yếu.”

“Khi chúng ta chuẩn bị bước vào những tháng lạnh hơn — thời điểm nấm mốc thường phát triển mạnh ở những khu vực ẩm thấp và kém thông thoáng trong nhà — thì việc cảnh giác lại càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.”
Cách làm sạch nồi chiên không dầu để ngăn ngừa nấm mốc

May mắn thay, việc giữ cho nồi chiên không dầu luôn sạch sẽ lại vô cùng đơn giản. Chỉ cần rút phích cắm thiết bị, tháo rời các bộ phận có thể tháo được và rửa chúng bằng nước ấm pha xà phòng.

Hãy làm sạch các bộ phận có thể tháo rời của nồi chiên không dầu bằng nước ấm pha xà phòng.

Sau đó, lau sạch bên trong bằng một chiếc khăn thấm hỗn hợp nước cốt chanh và nước, đảm bảo mọi bộ phận đều được làm khô hoàn toàn trước khi lắp ráp lại.

Tương tự, máy pha cà phê — thiết bị mà nhiều người phụ thuộc vào mỗi buổi sáng để có được lượng caffeine cần thiết — cũng có thể đang chứa các bào tử nấm mốc nguy hiểm nếu không được chăm sóc đúng cách.

Độ ẩm cao liên tục trong bình chứa nước và các ống dẫn bên trong, kết hợp với hơi ấm tạo ra trong quá trình pha, tạo nên môi trường sinh sản lý tưởng cho nấm mốc. May mắn là cũng có một cách khắc phục đơn giản để ngăn nấm mốc phát triển ở đây.

Chỉ cần chạy một chu trình với hỗn hợp nước và giấm trắng qua máy pha cà phê, sau đó chạy thêm hai chu trình chỉ với nước để tráng sạch. Cuối cùng, hãy đảm bảo thiết bị được làm khô hoàn toàn trước khi cất đi.

Đột quỵ hay tai biến mạch máu não có thể xảy ra quanh năm và là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong, tàn tật. Đặc biệt, các chuyên gia cảnh báo thời tiết lạnh có thể khiến nguy cơ này tăng cao hơn. Nhiệt độ thấp làm mạch máu co lại, huyết áp dễ tăng và tuần hoàn kém ổn định. Với người có bệnh nền tim mạch, đây là yếu tố không nên chủ quan.
5 loại đồ uống giúp phòng ngừa đột quỵ

Bên cạnh việc giữ ấm và kiểm soát huyết áp, lựa chọn đồ uống hằng ngày cũng góp phần bảo vệ mạch máu và não bộ. Dưới đây là 5 loại đồ uống được mệnh danh như kẻ thù "không đội trời chung" của đột quỵ bạn nên dùng thường xuyên hơn:

1. Trà xanh

Trà xanh từ lâu đã được xem là thức uống có lợi cho sức khỏe. Theo Tiến sĩ Saurabh Sethi, chuyên gia y khoa người Ấn Độ đang làm việc tại Hoa Kỳ, trà xanh rất giàu chất chống oxy hóa, đặc biệt là catechin. Các hợp chất này giúp giảm viêm và cải thiện lưu thông máu trong mạch.

Catechin còn được cho là có vai trò trong việc hạn chế hình thành cục máu đông. Đây là một trong những yếu tố trực tiếp gây đột quỵ thiếu máu não. Uống trà xanh thường xuyên cũng được ghi nhận là có lợi cho sức khỏe tim mạch tổng thể, nhất là khi duy trì thói quen lâu dài.

2. Nước ép lựu

Lựu được xem là một loại “siêu thực phẩm” nhờ hàm lượng chất chống oxy hóa cao, đặc biệt là polyphenol. Theo Tiến sĩ Mohit Khirbat thuộc Bệnh viện CK Birla, những chất này giúp cải thiện lưu lượng máu và hạn chế sự tích tụ mảng bám trong động mạch.

Mảng bám trong lòng mạch là một trong những nguyên nhân phổ biến gây tắc nghẽn mạch máu và dẫn đến đột quỵ. Vì vậy, nước ép lựu không đường có thể là lựa chọn có lợi cho những người muốn chăm sóc sức khỏe mạch máu lâu dài.

3. Sinh tố quả mọng

Các loại quả mọng như việt quất, dâu tây và mâm xôi là nguồn cung cấp flavonoid dồi dào. Theo Tiến sĩ Saurabh Sethi, flavonoid là nhóm chất chống oxy hóa mạnh giúp giảm viêm và hỗ trợ sức khỏe tim mạch.

Những hợp chất này giúp cải thiện chức năng mạch máu và giảm stress oxy hóa trong cơ thể. Nhờ đó, nguy cơ tổn thương thành mạch và hình thành cục máu đông có thể được hạn chế. Một ly sinh tố quả mọng mỗi ngày là lựa chọn đơn giản để hỗ trợ bảo vệ não và tim.

4. Nước ép củ dền

Củ dền không phải là lựa chọn quen thuộc của nhiều người nhưng lại được giới chuyên gia đánh giá cao. Theo chuyên gia dinh dưỡng người Hoa Kỳ Olivia Haas, củ dền giàu nitrat tự nhiên. Khi vào cơ thể, nitrat giúp thư giãn và mở rộng mạch máu.

Nhờ đó, lưu lượng máu được cải thiện và huyết áp có xu hướng ổn định hơn. Kiểm soát huyết áp hiệu quả là yếu tố then chốt trong phòng ngừa đột quỵ. Ngoài ra, nước ép củ dền còn mang lại lợi ích cho tim và não khi sử dụng điều độ.

5. Nước ép cam quýt

Cam và bưởi cung cấp lượng lớn vitamin C cùng nhiều flavonoid tự nhiên. Theo chuyên gia Sandeep MS, Cố vấn cao cấp về Tiêu hóa tại Bệnh viện Apollo Sheshadripuram Bangalore, các hợp chất này giúp hỗ trợ tuần hoàn máu khỏe mạnh và duy trì độ bền của thành mạch.

Uống nước ép cam quýt tươi không chỉ bổ sung vitamin mà còn góp phần giảm nguy cơ đột quỵ theo thời gian. Để hấp thu tốt hơn cả dưỡng chất và chất xơ, nên ưu tiên nước ép nguyên chất và tránh các loại có thêm đường.

Lời khuyên của bác sĩ:

Việc bổ sung những loại đồ uống này vào chế độ ăn uống hằng ngày là bước đi nhỏ nhưng có thể mang lại lợi ích rõ rệt cho hệ tim mạch và não bộ. Dù vậy, đồ uống không thể thay thế việc điều trị hay theo dõi y tế. Người có bệnh nền, tăng huyết áp hoặc tiền sử tim mạch nên trao đổi với bác sĩ để được tư vấn phù hợp, đặc biệt trong giai đoạn thời tiết lạnh khi nguy cơ có xu hướng tăng thêm.

Thịt lươn từ lâu đã là thực phẩm quen thuộc trong ẩm thực Á Đông, không chỉ bởi hương vị thơm ngon, béo ngậy mà còn nhờ giá trị dinh dưỡng cao. Các nghiên cứu dinh dưỡng hiện đại cho thấy lươn được xếp vào nhóm thực phẩm giàu đạm, vitamin và khoáng chất thiết yếu, có tác dụng bồi bổ cơ thể, tăng cường sức khỏe toàn diện.

Còn theo y học cổ truyền, thịt lươn có vị ngọt, tính ấm, bổ kinh tỳ vị, có tác dụng bồi dưỡng khí huyết, ôn dương, ích tỳ, bồi bổ can thận, cường kiện gân cốt, khu phong trừ thấp, chữa các chứng lao lực, ho hen, tiêu khát, gân xương đau nhức, cơ thể suy nhược, trĩ nội, phong thấp, bệnh huyết trắng của phụ nữ.

Chính vì vậy, lươn không chỉ là món ăn dân dã mà còn là nguồn dinh dưỡng quý, phù hợp với nhiều đối tượng trong chế độ ăn hằng ngày.

Dưới đây là những công dụng nổi bật của thịt lươn mà nhiều người có thể chưa biết:

1. Bổ máu

Thịt lươn là thực phẩm giàu sắt, có vai trò quan trọng trong quá trình tạo hồng cầu, giúp phòng ngừa tình trạng thiếu máu. Theo một số nghiên cứu dinh dưỡng, khẩu phần khoảng 125 gram thịt lươn mỗi ngày có thể cung cấp tới 25 mg sắt cho cơ thể. Phụ nữ là nhóm đối tượng dễ bị thiếu máu do mất máu trong chu kỳ kinh nguyệt hằng tháng, vì vậy việc bổ sung thịt lươn vào bữa ăn được xem là giải pháp dinh dưỡng hữu ích. Không chỉ cung cấp sắt, thịt lươn còn giàu vitamin B12 và folate – những vi chất thiết yếu tham gia vào quá trình hình thành tế bào hồng cầu khỏe mạnh. Nhờ đó, tiêu thụ thịt lươn hợp lý có thể giúp tăng cường chất lượng máu, hạn chế nguy cơ thiếu máu và các bệnh lý liên quan.

2. Tốt cho gan

Bên cạnh tác dụng bổ máu, thịt lươn còn là nguồn cung cấp vitamin A dồi dào, có vai trò quan trọng trong việc làm chậm quá trình lão hóa tế bào gan và tăng cường chức năng gan. Do đó, việc thêm loại thịt này vào thực đơn của bạn cũng là cách giúp gan khỏe mạnh hơn mỗi ngày.

3. Tốt cho não bộ

Thịt lươn là nguồn cung cấp dồi dào DHA và lecithin – những dưỡng chất quan trọng đối với sự phát triển và hoạt động của tế bào não. Các nghiên cứu thực nghiệm tại Mỹ cho thấy, việc bổ sung lecithin thường xuyên có thể giúp cải thiện trí nhớ lên tới khoảng 20%. Bên cạnh đó, lươn còn chứa nhiều acid béo không bão hòa, có vai trò hỗ trợ quá trình phát triển não bộ, tăng khả năng tập trung và ghi nhớ. Nhờ những dưỡng chất này, tiêu thụ thịt lươn hợp lý được cho là góp phần làm chậm quá trình suy giảm trí nhớ, giảm nguy cơ mắc các rối loạn nhận thức và chứng mất trí nhớ khi về già.

4. Tốt cho người bị tiểu đường

Lươn chứa hàm lượng chất béo bão hòa thấp nên được xem là thực phẩm phù hợp với người mắc bệnh tim mạch và đái tháo đường. Theo các dữ liệu dinh dưỡng, trong mỗi khẩu phần 100 gram lươn có thể cung cấp khoảng 838 mg omega-3, còn một miếng lươn phi lê cung cấp tới 1.333 mg omega-3. Đây là những acid béo thiết yếu, đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe tim mạch và hỗ trợ chức năng não bộ.

Nhiều nghiên cứu cho thấy, việc bổ sung omega-3 đầy đủ giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, đột quỵ và một số loại ung thư. Đồng thời, omega-3 còn góp phần cải thiện huyết áp, giảm cholesterol xấu trong máu, từ đó làm giảm nguy cơ tiểu đường và viêm khớp. Không chỉ tác động tích cực đến thể chất, các nghiên cứu khoa học cũng chỉ ra rằng omega-3 có thể hỗ trợ cải thiện tâm trạng, góp phần giảm các triệu chứng lo âu và trầm cảm. Nhờ giá trị dinh dưỡng này, lươn được đánh giá là thực phẩm có lợi cho sức khỏe tổng thể khi sử dụng hợp lý trong chế độ ăn hằng ngày.

Dù thịt lươn rất giàu dinh dưỡng nhưng không phải ai cũng nên ăn nhiều. Theo các bác sĩ, người mắc bệnh gout nên tránh ăn lươn do hàm lượng đạm cao có thể làm bệnh nặng hơn. Trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ có tiền sử dị ứng, cần thận trọng hoặc hạn chế loại thịt này để tránh nguy cơ dị ứng.

(Tổng hợp)

Trong một cuộc phỏng vấn mới đây, khi được phóng viên yêu cầu bình luận về tuyên bố gần đây của Tổng thống Nga Vladimir Putin rằng, Moscow có thể chuyển 1 tỷ đô la tài sản bị đóng băng của Nga cho Hội đồng Hòa bình, Phó Chánh Văn phòng Tổng thống Nga, Maxim Oreshkin, nhấn mạnh: "Số tài sản trị giá một tỷ đô la bị đóng băng của Nga tại Mỹ vẫn thuộc về Nga, và nếu chúng được giải tỏa, chúng tôi sẽ đưa ra chỉ thị về cách chúng tôi cho là phù hợp để sử dụng chúng".

Ông Oreshkin chỉ ra rằng, "nếu các ngân hàng Mỹ, hiện đang bị cấm thực hiện các lệnh từ Nga, thực hiện các lệnh này, thì giao dịch sẽ được tiến hành".

"Rất đơn giản", ông Oreshkin kết luận.

Trong cuộc gặp gần đây với lãnh đạo Palestine Mahmoud Abbas tại Điện Kremlin, Tổng thống Nga cho biết, Moscow sẵn sàng phân bổ 1 tỷ đô la để hỗ trợ người dân Palestine thông qua Hội đồng Hòa bình, một tổ chức mà trước đó Tổng thống Putin đã được người đồng cấp Mỹ Donald Trump mời tham dự.

Vấn đề sử dụng tài sản bị đóng băng của Nga tại Mỹ để đóng góp cho Hội đồng Hòa bình đã được thảo luận với Mỹ, và được nêu ra trong cuộc gặp ngày 22/1 giữa Tổng thống Nga và phái đoàn Mỹ tại Điện Kremlin.

Theo TASS

Các nhà địa chất học tại Bắc Kinh đã công bố một phát hiện chấn động: trữ lượng Thorium (Thori) khổng lồ tại mỏ Bayan Obo (Nội Mông) có khả năng thay đổi hoàn toàn bản đồ năng lượng thế giới, cung cấp nguồn điện sạch cho Trung Quốc trong hàng chục thiên niên kỷ.

Bước ngoặt tại "Thủ phủ đất hiếm" Bayan Obo

Khu phức hợp khai thác mỏ Bayan Obo tại khu tự trị Nội Mông – vốn nổi tiếng là mỏ đất hiếm lớn nhất thế giới – một lần nữa trở thành tâm điểm chú ý. Theo thông tin từ Daily Mail và các khảo sát địa chất mới nhất, các nhà khoa học đã xác định được khoảng 1 triệu tấn Thorium tại đây.

Với mật độ năng lượng cực cao, con số 1 triệu tấn này được ước tính đủ để đáp ứng nhu cầu điện năng của toàn bộ hộ gia đình Trung Quốc trong khoảng 60.000 năm . Đây được coi là nguồn năng lượng "gần như vô hạn", giúp quốc gia này tiến gần hơn đến mục tiêu tự chủ năng lượng và phát thải ròng bằng không.
Thorium: "Kẻ thay đổi cuộc chơi" hạt nhân

Thorium là một kim loại phóng xạ màu bạc, có khả năng sản sinh năng lượng hiệu quả gấp 20 lần so với Uranium truyền thống. Tuy nhiên, ưu thế của nó không chỉ nằm ở sản lượng. Công nghệ Lò phản ứng muối nóng Thorium (TMSR) mà Trung Quốc đang theo đuổi sở hữu những đặc tính vượt trội:

Độ an toàn tối đa: Lò phản ứng TMSR không gây ra hiện tượng nóng chảy lõi (meltdown) và không đòi hỏi lượng nước làm mát khổng lồ, phù hợp để xây dựng tại các vùng sa mạc khô hạn.

Ít chất thải: Lượng chất thải phóng xạ từ Thorium thấp hơn nhiều và có thời gian bán rã ngắn hơn so với Uranium.

Kích thước linh hoạt: Các lò phản ứng này thường nhỏ hơn, dễ triển khai tại nhiều địa hình khác nhau.

Nhà máy điện hạt nhân sử dụng lò phản ứng muối nóng chảy gốc Thori công suất 10 MW của Trung Quốc.

Hiện nay, Trung Quốc đã thông qua kế hoạch xây dựng nhà máy điện TMSR đầu tiên trên thế giới tại sa mạc Gobi. Dự án thí điểm này dự kiến vận hành vào năm 2029 với công suất ban đầu 10 megawatt.

Dù hứa hẹn về một tương lai xanh, việc khai thác Thorium không phải không có rào cản. Nghiên cứu chỉ ra rằng quá trình tách Thorium từ quặng đất hiếm đòi hỏi lượng axit và năng lượng rất lớn, có thể tạo ra hàng trăm tấn nước thải cho mỗi gram Thorium tinh lọc. Đây là bài toán mà các kỹ sư Trung Quốc cần giải quyết để đảm bảo quy trình khai thác thực sự bền vững.

Không dừng lại ở Bayan Obo, một cuộc khảo sát địa chất quy mô quốc gia đã lập bản đồ 233 khu vực giàu Thorium trên khắp lãnh thổ Trung Quốc. Điều này cho thấy một chiến lược bài bản và dài hạn trong việc biến Thorium thành trụ cột năng lượng mới, thay thế dần nhiên liệu hóa thạch.

Theo các cơ quan chức năng, một chiếc chuyên cơ tư nhân chở 8 người đã gặp nạn khi đang cất cánh từ một sân bay ở Maine trong bối cảnh tuyết rơi dày đặc tại khu vực này vào tối Chủ Nhật (25/1).

Cục Hàng không Liên bang (FAA) cho biết trong một tuyên bố gửi tới tờ The Post rằng chiếc Bombardier Challenger 600 đã bị rơi ngay sau khi cất cánh từ Sân bay Quốc tế Bangor vào khoảng 7 giờ 45 phút tối giờ địa phương.

Mức độ thương tích của các hành khách hiện vẫn chưa rõ ràng.

Chuyên cơ tư nhân bị lật trong thời tiết đầy tuyết với các đội cứu hộ tại hiện trường.

Các đội cứu hộ đã có mặt tại hiện trường vụ tai nạn. Sân bay hiện đã đóng cửa để lực lượng ứng cứu đầu tiên đánh giá xác máy bay.

“Một sự cố tại sân bay đang được điều tra. Các lực lượng phản ứng nhanh đang có mặt tại hiện trường để đánh giá tình hình. Vui lòng tránh khu vực sân bay,” Sân bay Quốc tế Bangor đăng tải trên mạng xã hội.

Chiếc máy bay gặp nạn được đăng ký cho một công ty trách nhiệm hữu hạn tại Houston, CNN đưa tin.

Tuyết rơi trắng xóa khiến công tác cứu hộ thêm khó khăn. Tình trạng của 8 hành khách hiện vẫn chưa được xác định.

Bangor hiện đang trải qua nhiệt độ dưới mức đóng băng và tuyết rơi giữa một cơn bão mùa đông mạnh mẽ đã tấn công phần lớn vùng Đông Bắc vào Chủ Nhật. FAA và NTSB sẽ tiến hành điều tra vụ việc.

Nguồn: NYPost

Mức nhiệt gây nguy hiểm cho con người sau vài phút tiếp xúc

Một cơn bão mùa đông cực mạnh đã tràn qua miền Đông nước Mỹ vào ngày 25/1 (giờ địa phương), mang theo tuyết dày, mưa tuyết và mưa đóng băng. Cùng với đó, khối không khí lạnh Bắc Cực cũng bao trùm hầu hết khu vực phía đông dãy Rocky. Thời tiết khắc nghiệt khiến sinh hoạt của hàng chục triệu người dân bị đảo lộn.

Cơ quan Khí tượng Quốc gia Mỹ đã ban hành cảnh báo bão mùa đông đối với gần như toàn bộ 1/3 phía Đông nước này, ảnh hưởng tới khoảng 118 triệu người. Đồng thời, khoảng 157 triệu người Mỹ được khuyến cáo đề phòng rét đậm, với nền nhiệt xuống dưới 0 độ C dọc biên giới Canada và lan sâu tới tận vùng ven Vịnh Mexico.

Đợt không khí lạnh kèm theo gió mạnh đã khiến chỉ số gió lạnh tại khu vực đồng bằng phía Bắc giảm xuống mức âm 50 độ F, tương đương khoảng âm 46 độ C, mức có thể gây nguy hiểm nghiêm trọng cho sức khỏe con người chỉ sau vài phút tiếp xúc ngoài trời.

Giao thông tê liệt, hạ tầng quá tải

Ngành hàng không chịu ảnh hưởng nặng nề khi hơn 11.000 chuyến bay nội địa Mỹ bị hủy trong ngày 25/1, mức cao nhất kể từ giai đoạn đầu của đại dịch Covid-19, theo dữ liệu từ FlightAware. Sân bay quốc gia Ronald Reagan ở bang Virginia gần như phải đóng cửa hoàn toàn, trong khi các sân bay lớn tại New York, Philadelphia và Charlotte ghi nhận ít nhất 80% chuyến bay bị hủy.

Không chỉ giao thông, hệ thống điện cũng chịu sức ép nghiêm trọng. Mưa đóng băng tại các bang miền Nam đã tạo thành lớp băng dày tới 2,5 cm, khiến cây cối gãy đổ và làm hư hại đường dây truyền tải. Cao điểm của cơn bão ghi nhận hơn 1 triệu hộ gia đình và cơ sở kinh doanh tại 8 bang từ Texas đến Carolina bị mất điện. Riêng bang Tennessee chiếm khoảng 1/3 tổng số sự cố.

Tính đến tối 25/1 theo giờ miền Đông, vẫn còn hơn 800.000 khách hàng chưa được khôi phục điện, theo dữ liệu từ PowerOutage.us.

New York trở thành tâm điểm bão tuyết

New York đang trải qua một trong những đợt bão tuyết nghiêm trọng nhất trong nhiều năm trở lại đây khi lượng tuyết rơi chỉ trong một buổi sáng đã gần chạm mức trung bình của cả tháng một hàng năm. Theo thống kê, thành phố này thường chỉ ghi nhận khoảng 20 cm tuyết trong cả tháng. Nhưng trong sáng 25/1, tại Công viên Trung tâm và sân bay LaGuardia lượng tuyết rơi đã đạt khoảng 17,8 cm và dần tăng lên khoảng 20 đến 25 cm trên khắp thành phố.

Từ thành phố New York, nơi lượng tuyết rơi đã đạt khoảng 7 inch vào sáng nay, hiện đang tăng lên 8 đến 10 inch trên khắp thành phố

Tuyết rơi với cường độ khoảng 2,5 cm mỗi giờ vào rạng sáng khiến tầm nhìn tại nhiều khu vực gần như bằng không, cầu Brooklyn từng bị tuyết che phủ hoàn toàn. Đến trưa, tuyết chuyển sang mưa tuyết kèm theo gió mạnh, làm điều kiện di chuyển thêm nguy hiểm.

Nguồn: CNN

Thị trưởng New York Zohran Mamdani cho biết đã có ít nhất 5 người dân tử vong ngoài trời ngay cả trước khi tuyết bắt đầu rơi, cho thấy mức độ rủi ro đặc biệt lớn đối với những người vô gia cư trong đợt rét đậm kéo dài. Thành phố đã quyết định chuyển sang hình thức học trực tuyến trong ngày 26/1 nhằm đảm bảo an toàn cho học sinh.

Để ứng phó, Cục Vệ sinh New York đã huy động khoảng 2.000 xe ủi tuyết cùng 700 xe rải muối. Tuy nhiên, giới chức thừa nhận việc xử lý đường sá gặp nhiều khó khăn khi nhiệt độ xuống dưới âm 9 độ C, khiến muối rải đường kém hiệu quả.

Chính quyền liên bang và các bang ban bố tình trạng khẩn cấp

Gọi đây là một cơn bão mang tính lịch sử, Tổng thống Donald Trump ngày 24/1, đã phê duyệt tuyên bố thảm họa khẩn cấp liên bang cho khoảng một chục bang. Tổng cộng 17 bang cùng Washington DC đã ban bố tình trạng khẩn cấp vì thời tiết.

Tại New York, Thống đốc Kathy Hochul đã huy động Lực lượng Vệ binh Quốc gia tại thành phố New York, Long Island và thung lũng Hudson để hỗ trợ công tác cứu hộ và dọn dẹp hậu quả bão tuyết.

Bộ Năng lượng Mỹ cũng ban hành lệnh khẩn cấp cho phép các đơn vị vận hành lưới điện tại Texas và khu vực Trung Đại Tây Dương huy động nguồn phát điện dự phòng nhằm hạn chế nguy cơ mất điện trên diện rộng.

Dù hệ thống bão dự kiến rời bờ Đông trong ngày 26/1, các nhà khí tượng cảnh báo không khí Bắc Cực sẽ tiếp tục tràn xuống, kéo dài tình trạng giá rét và băng giá trong nhiều ngày tới, đồng nghĩa nguy cơ sự cố hạ tầng vẫn chưa chấm dứt.

Nguồn: CNN, NewYork Times, Reuters

Trong bài viết "Làm thế nào Israel trở thành cường quốc công nghệ nước của thế giới — Và điều gì sẽ xảy ra tiếp theo?" năm 2025 của Phái đoàn kinh tế Israel tại Mỹ có đoạn:

Từ một quốc gia sa mạc phải vật lộn với tình trạng khan hiếm nước, Israel đã vươn lên dẫn đầu thế giới trong lĩnh vực xuất khẩu các giải pháp về nước, trở thành một trong những câu chuyện đổi mới ấn tượng nhất trong nửa thế kỷ qua.

Khởi đầu như một chiến lược sinh tồn quốc gia, Israel đã phát triển thành một hệ sinh thái hoàn chỉnh bao gồm khử muối, tái sử dụng nước thải, mạng lưới nước thông minh, giám sát kỹ thuật số, tưới tiêu chính xác và cơ sở hạ tầng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Nhờ những phát minh, đổi mới công nghệ liên quan đến nước, Israel nay đã trở thành quốc gia xuất khẩu "mặt hàng vô hình" - công nghệ xử lý nước - kim ngạch xuất khẩu hiện đạt hơn 2 tỷ USD/năm.

Với nhu cầu ngày càng tăng từ khắp nơi trên thế giới, trong đó có Mỹ (đặc biệt là tiểu bang California và vùng Tây Nam nước này), Ấn Độ, UAE và các quốc gia vùng Vịnh, Mỹ Latinh, châu Phi, Úc.
Israel đã làm điều đó như thế nào?

Làm thế nào mà Israel, một quốc gia có hơn một nửa là sa mạc, thường xuyên bị hạn hán và trong lịch sử luôn phải đối mặt với tình trạng thiếu nước kinh niên, lại trở thành một quốc gia sản xuất lượng nước nhiều hơn 20% so với nhu cầu?

Khoảng 4 tỷ người – hai phần ba dân số toàn cầu – hiện đang phải trải qua tình trạng khan hiếm nước nghiêm trọng ít nhất một tháng mỗi năm do khủng hoảng khí hậu.

Nhưng nhờ được ưu tiên hàng đầu ở cấp quốc gia và 7 thập kỷ kiên trì theo đuổi mục tiêu, Israel đã trở thành nguồn niềm hy vọng cho các quốc gia thiếu nước khác.

01. "Kế hoạch viễn tưởng"

Vai trò lãnh đạo của Israel trong quản lý nguồn nước bền vững bắt đầu từ việc tìm ra giải pháp cho vấn đề quan trọng nhất của đất nước: Sự phân bố không đồng đều nguồn nước ngọt trên khắp cả nước. Vấn đề này đã đưa ra một “kế hoạch viễn tưởng” nhằm vận chuyển nước đi những quãng đường dài.

Công ty cấp nước quốc gia Israel Mekorot xây dựng Hệ thống Cấp nước Quốc gia (hoàn thành 1964), bơm nước từ hồ Kinneret (hồ nước ngọt lớn nhất Israel) đến trung tâm và miền nam, giúp Israel giải quyết được vấn đề thành công.

02. Phát minh thế kỷ

Năm 1959, Simcha Blass và con trai Yeshayahu phát triển tưới nhỏ giọt, đưa nước trực tiếp đến rễ cây, đạt hiệu suất hấp thụ 95% (cao hơn tưới phun hay ngập). Năm 1965, họ thành lập Netafim – hiện vẫn là công ty hàng đầu thế giới trong lĩnh vực này.

Đến nay, tưới nhỏ giọt phủ 75% diện tích cây trồng Israel nói riêng. Nhiều quốc gia trên thế giới cũng đang áp dụng "phát minh thế kỷ" này.

03. Sử dụng những thứ "bỏ đi"

Với hơn 60-70% diện tích đất đai là sa mạc, các kỹ sư Israel nhận ra rằng vấn đề không chỉ là bảo tồn nguồn nước ngọt hiện có mà còn là tận dụng các nguồn nước trước đây được coi là không thể sử dụng được, chẳng hạn như nước thải sinh hoạt đã qua xử lý và nước mưa.

Năm 1985, Israel bắt đầu vận chuyển nước thải đã qua xử lý và tái chế thông qua hệ thống dẫn nước quốc gia đến các trang trại, giúp giảm đáng kể khoảng cách giữa nhu cầu của người tiêu dùng và lượng nước sẵn có.

Đến năm 2015, Israel đã xử lý và tái chế 86% lượng nước thải phục vụ nông nghiệp, dẫn đầu thế giới về tái sử dụng nước thải.

Năm 2025, nước này đã tái chế khoảng 90% nước thải - tỷ lệ cao nhất trên toàn cầu - để sử dụng trong nông nghiệp.

04. Biến nước biển thành nước ngọt

Năm 1999, chính phủ Israel khởi xướng một chương trình khử muối nước biển bằng thẩm thấu ngược quy mô lớn, dài hạn.

Chương trình quốc gia này dẫn đến việc thành lập 5 nhà máy khử muối đang hoạt động, với công suất sản xuất hàng trăm triệu mét khối nước uống/năm/nhà máy.

Israel thu 2 tỷ đô/năm nhờ xuất khẩu "mặt hàng vô hình": Mỹ, UAE, châu Phi "nghiện dùng" - Ảnh 4.

Nhà máy khử muối Sorek 2 - Be'er Miriam. Ảnh: Công ty IDE Water Technologies

Năm 2025, Nhà máy khử muối Sorek 2 - Be'er Miriam ở Israel chính thức đi vào hoạt động. Đây là cơ sở thẩm thấu ngược nước biển (SWRO) đầu tiên trên thế giới sử dụng hơi nước làm nhiên liệu. Sorek 2 - Be'er Miriam hiện là nhà máy khử muối lớn nhất Israel và là một trong những nhà máy lớn nhất thế giới, dự kiến sẽ sản xuất 200 triệu mét khối nước sạch mỗi năm.

Để duy trì khả năng chống chịu trong những năm dự báo hạn hán sắp tới, chính phủ Israel năm 2018 đã cập nhật chương trình khử muối của mình với mục tiêu sản xuất 1,1 tỷ mét khối nước khử muối vào năm 2030.

05. Đổi mới văn hóa và nhận thức toàn dân

Israel tiếp tục nâng cao hiệu quả, khả năng lọc và sản xuất của các công trình bảo tồn nước thông qua nhiều hệ thống công nghệ được nâng cấp và các thỏa thuận khu vực.

Nhưng công nghệ phải đi kèm với việc kiểm soát thói quen tiêu dùng, nếu không một quốc gia có thể đối mặt với nguy cơ cạn kiệt tài nguyên hoặc thiếu hụt nguồn nước bất kể nguồn cung cấp nước của họ bền vững đến mức nào.

Israel đã thành công trong việc bảo vệ nền kinh tế nước của mình bởi vì tất cả mọi người, từ các nhà lãnh đạo đến người dân Israel, đều hiểu rõ nước ngọt cần thiết với một quốc gia sa mạc như họ đến mức nào.

06. Sức mạnh công nghệ

Cùng với các phát minh, cải tiến của mình, Israel mạnh tay áp dụng các công cụ quản lý nước thông minh, bao gồm các nền tảng dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI) và Internet vạn vật (IoT), đóng vai trò quan trọng trong việc tối ưu hóa hiệu suất của hệ thống xử lý nước thải.

Cách tiếp cận của Israel nhấn mạnh tư duy kinh tế tuần hoàn – trong đó nước thải không được coi là chất thải mà là một nguồn tài nguyên quý giá.

Chiến lược này không chỉ bảo tồn nguồn nước mà còn hỗ trợ năng suất nông nghiệp, giảm ô nhiễm và tăng cường khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu.

Những ngày đầu năm 2026, thế giới một lần nữa nín thở trước thông tin về ổ dịch virus Nipah bùng phát tại Tây Bengal, Ấn Độ.

Với tỷ lệ tử vong lên tới 75% và chưa có vaccine đặc hiệu, Nipah không chỉ là một bài toán y tế nan giải mà còn là "biến số" đầy rủi ro đối với các thị trường mới nổi trong khu vực.
Những con số biết nói

Theo dữ liệu cập nhật tính đến ngày 26/1/2026, giới chức y tế Ấn Độ đã xác nhận ít nhất 5 ca nhiễm virus Nipah tại khu vực gần thành phố Kolkata, bang Tây Bengal.

Đáng chú ý, ổ dịch lần này có dấu hiệu lây lan mạnh trong môi trường bệnh viện. Hai điều dưỡng tại một cơ sở y tế tư nhân ở Barasat đã dương tính sau khi chăm sóc cho một bệnh nhân tử vong nghi nhiễm Nipah. Ngay lập tức, gần 200 mẫu xét nghiệm đã được thu thập và hơn 100 người thuộc diện tiếp xúc gần đã phải thực hiện cách ly nghiêm ngặt.

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã xếp Nipah vào danh sách "mầm bệnh ưu tiên" cần nghiên cứu khẩn cấp. So với SARS-CoV-2 vốn có tỷ lệ tử vong thấp nhưng tốc độ lây lan nhanh, Nipah là một thái cực ngược lại: "Ít nhưng cực độc".

Tỷ lệ tử vong dao động từ 40% đến 75% tùy thuộc vào năng lực y tế địa phương. Điều này tạo ra một áp lực tâm lý khủng khiếp lên hệ thống an sinh và thị trường lao động tại những nơi xuất hiện ổ dịch.

Dưới góc độ kinh tế, sự xuất hiện của Nipah tại một quốc gia xuất khẩu nông sản và dịch vụ lớn như Ấn Độ có thể gây ra những hệ lụy dây chuyền vô cùng phức tạp. Trước hết là rủi ro trực diện đối với ngành nông nghiệp khi vật chủ tự nhiên của virus là loài dơi ăn quả thường xuyên tiếp xúc với các khu vực chăn nuôi.

Nhìn lại các đợt dịch trước đây, hàng triệu con gia súc đã phải tiêu hủy nhằm ngăn chặn đà lây lan, gây ra thiệt hại lên đến hàng tỷ USD cho chuỗi cung ứng thực phẩm và làm suy yếu thu nhập của hàng triệu hộ nông dân.

Song song với đó, ngành du lịch và hàng không cũng đang đứng trước những thử thách nghiệt ngã.

Việc Thái Lan và các quốc gia Đông Nam Á ngay lập tức siết chặt biên giới, nâng mức cảnh báo tại các sân bay quốc tế như Suvarnabhumi hay Phuket là minh chứng rõ nét nhất cho sự nhạy cảm của ngành "công nghiệp không khói" trước các tin tức dịch bệnh.

Những rào cản di chuyển này không chỉ làm sụt giảm doanh thu từ khách quốc tế mà còn làm đình trệ các hoạt động thương mại xuyên biên giới.

Đáng ngại hơn cả là sự đứt gãy trong chuỗi cung ứng nhân lực, đặc biệt là tại các trung tâm y tế lớn. Việc các nhân viên y tế tại Ấn Độ trở thành nạn nhân trực tiếp của virus tạo ra một làn sóng lo ngại về sự ổn định xã hội.

Khi lực lượng tuyến đầu bị tổn thương, áp lực không chỉ đè nặng lên hệ thống cứu chữa mà còn gây ra tình trạng thiếu hụt lao động trình độ cao, làm xáo trộn các kế hoạch vận hành của các tập đoàn đa quốc gia đang đặt trụ sở tại khu vực này.
Cảnh báo về một kịch bản đại dịch mới

Dù các ổ dịch Nipah hiện nay vẫn mang tính chất khu trú, nhưng tốc độ đô thị hóa và sự biến đổi khí hậu đang đẩy nhanh quá trình tiếp xúc giữa động vật hoang dã và con người.

Các báo cáo dịch tễ học trong tháng 1/2026 cho thấy sự dịch chuyển của các loài dơi Pteropus (vật chủ tự nhiên của Nipah) sang các vùng thâm canh nông nghiệp mới, làm gia tăng nguy cơ lây truyền chéo.

Tiến sĩ Melanie Saville, Giám đốc nghiên cứu tại CEPI, từng nhận định: "Thế giới cần chuẩn bị cho một 'đại dịch lớn' tiếp theo khi sự va chạm giữa con người và thiên nhiên ngày càng gia tăng do đô thị hóa."

Sự nguy hiểm của Nipah không chỉ nằm ở độc lực mà còn ở thời gian ủ bệnh kéo dài (có thể lên tới 45 ngày), khiến việc kiểm soát tại các cửa khẩu trở nên vô cùng khó khăn.

Các chuyên gia tài chính quốc tế cảnh báo rằng, nếu một đợt dịch lớn xảy ra, mức độ sụt giảm GDP toàn cầu có thể tương đương hoặc thậm chí vượt qua giai đoạn 2020-2022 do tính chất nguy hiểm của loại virus này.

Việc xây dựng kịch bản ứng phó rủi ro sinh học hiện đã trở thành yêu cầu bắt buộc đối với các tập đoàn đa quốc gia để đảm bảo tính liên tục của kinh doanh (Business Continuity Planning-BCP).

Virus Nipah là một lời nhắc nhở rằng trong một thế giới phẳng, một virus nhỏ bé tại một thị trấn cách Kolkata 25 km có thể làm rung chuyển các bảng điện tử chứng khoán tại Bangkok hay Singapore. Sự minh bạch về số liệu và tốc độ phản ứng của các chính phủ sẽ là chìa khóa để ngăn chặn kịch bản "thiên nga đen" y tế trong năm 2026 này.

*Nguồn: WHO, Reuters

Từng được kỳ vọng sẽ hồi sinh mạnh mẽ dưới sự hỗ trợ từ chính phủ Mỹ và làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI), Intel lại vừa dội một gáo nước lạnh vào lòng tin của các nhà đầu tư. Một sai lầm trong việc dự báo cung cầu đã khiến "gã khổng lồ" này đánh mất cơ hội vàng, thổi bay hàng chục tỷ USD giá trị vốn hóa chỉ sau một đêm.

Việc tập đoàn này thanh lý thiết bị cũ để chạy đua phát triển chip mới khiến họ bỏ lỡ các khách hàng tiềm năng đến mua dòng sản phẩm cũ đã khiến cổ phiếu lao dốc.

Cho đến nay, trọng tâm của chi tiêu AI là bộ xử lý đồ họa (GPU), loại chip mà Nvidia và AMD đang chiếm ưu thế. Tuy nhiên, trong nửa cuối năm 2025, các công ty như OpenAI, Amazon Web Services và Google bắt đầu nhận ra rằng việc triển khai các mô hình AI tạo hình (Generative AI) đòi hỏi nhiều CPU chất lượng cao hơn họ nghĩ ban đầu trong khi sản lượng hiện tại không đủ. CPU đóng vai trò như "bộ não" điều khiển trung tâm của hầu hết các máy chủ.

Hệ quả là các tập đoàn phải chuyển hướng sang những dòng chip cũ hơn và Intel bất ngờ nhận được yêu cầu mua hàng nghìn CPU đời cũ. Nhưng vì trước đó đã đóng cửa quá nhiều dây chuyền sản xuất để cắt lỗ, công ty không thể đáp ứng.

Vào tháng 7, Intel thậm chí đã ghi nhận khoản lỗ gần 800 triệu USD do bán tháo các thiết bị sản xuất cũ vì tin rằng chúng không còn giá trị sử dụng. Ba tháng sau, khi làn sóng đơn hàng ập đến, Intel lại rơi vào cảnh "có tiền không thể kiếm".

Giám đốc Tài chính David Zinsner thừa nhận vào tháng 10/2025 rằng công ty không có ý định xây dựng thêm công suất cho các dòng cũ và hiện đang phải "sống dựa vào hàng tồn kho". Hiện tại, kho dự trữ CPU cũ của Intel đã cạn kiệt và họ đang phải cuống cuồng tìm cách đẩy nhanh sản xuất.

Thất bại về tầm nhìn

Khi cựu Tổng thống Trump cam kết hỗ trợ Intel gần 9 tỷ USD và đặt niềm tin vào công ty như một biểu tượng công nghệ "nước Mỹ trên hết", thị trường đã tin rằng một kỷ nguyên mới đang bắt đầu.

Các nhà đầu tư kỳ vọng những đơn hàng khổng lồ sẽ đổ về hãng sản xuất chip đang gặp khó khăn này, đẩy giá cổ phiếu tăng vọt 120% chỉ trong vòng năm tháng. Nhu cầu từ khách hàng đối với các sản phẩm của Intel thực sự đã bùng nổ, nhưng trớ trêu thay, Intel lại chưa sẵn sàng để đón nhận nó.

Thế nhưng sau nhiều tháng nỗ lực cắt giảm công suất trên các dây chuyền sản xuất cũ, công ty đã hoàn toàn bị động trước sự gia tăng đột biến của các đơn hàng bộ vi xử lý dành cho trung tâm dữ liệu AI.

Hậu quả là cổ phiếu Intel đã lao dốc 17%, xóa sạch hơn 46 tỷ USD vốn hóa thị trường ngay sau khi ban lãnh đạo tiết lộ sai sót này trong cuộc họp báo cáo kết quả kinh doanh quý IV vào thứ Năm vừa qua.

Stacy Rasgon, nhà phân tích bán dẫn tại Bernstein, nhận định sắc sảo rằng cổ phiếu Intel trước đó tăng thẳng đứng chỉ dựa trên "cảm xúc và những dòng tweet". Theo lý thuyết, Intel phải là bên hưởng lợi lớn nhất từ nhu cầu này, nhưng thực tế họ lại không làm được. Đó thực sự là một điều đáng tiếc cho một tượng đài công nghệ.

Hóa ra, để vực dậy bộ máy của Intel cần nhiều hơn là những lời cam kết từ Nhà Trắng hay sự lạc quan nhất thời. Đã có lúc, thỏa thuận của chính quyền Trump nhằm chuyển đổi các khoản tài trợ liên bang thành cổ phần của chính phủ tại Intel đã thành công trong việc thay đổi định hướng dư luận. Đặc biệt là khi SoftBank rót thêm 2 tỷ USD và Nvidia đồng ý ký kết thỏa thuận thiết kế chip tùy chỉnh.

Tuy nhiên, những nhà đầu tư kỳ vọng vào bằng chứng cho thấy Intel đang tiến bộ trong mảng kinh doanh đúc chip (foundry) vốn đang thua lỗ nặng nề, hoặc ít nhất là được hưởng lợi từ cơn sốt AI đang thúc đẩy toàn bộ ngành công nghệ, đã phải nhận một lời nhắc nhở cay đắng. Những vấn đề vận hành sâu sắc đã từng đẩy nhà sản xuất chip này vào tình thế cần được giải cứu vẫn còn đó.

Hiện tại, Intel vẫn chưa tìm được khách hàng nào cho công nghệ sản xuất chip thế hệ tiếp theo mang tên 14A. Trong một tình thế tiến thoái lưỡng nan kiểu "con gà và quả trứng", công ty đang trì hoãn đầu tư vào các cơ sở mới cho đến khi có khách hàng. Điều này vô tình đẩy lùi lộ trình của Intel trong khi đối thủ lớn nhất là TSMC liên tục đổ vốn vào các nhà máy sản xuất chip mới tại Mỹ.

Ngay cả một "chiến thắng dễ dàng" lẽ ra phải nằm trong tầm tay, đó là nhu cầu tăng vọt từ các trung tâm dữ liệu AI đối với bộ vi xử lý trung tâm (CPU), cũng bị Intel bỏ lỡ do thiếu hụt nguồn cung.

CEO Lip-Bu Tan đã phải thừa nhận sự thất vọng khi không thể đáp ứng đầy đủ nhu cầu từ thị trường. Giám đốc Tài chính David Zinsner còn dùng cụm từ "giật gấu vá vai" để mô tả cách họ đang xoay xở giữa năng lực của nhà máy và việc giao hàng cho khách.

Một số thất bại hiện nay bắt nguồn từ những vấn đề mà ông Tan thừa hưởng khi tiếp quản vị trí này vào tháng 3 từ người tiền nhiệm Pat Gelsinger. Dưới thời ông Gelsinger, Intel đã cam kết chi hàng tỷ USD để xây dựng các nhà máy đúc chip (fabs) đắt đỏ nhằm phục vụ những khách hàng vốn chưa bao giờ xuất hiện. Điều đó khiến công ty không thể duy trì chi phí khổng lồ cho mảng sản xuất, vốn đã lỗ hơn 10 tỷ USD vào năm ngoái. Trong khi đó, Intel phần lớn đứng ngoài cuộc cách mạng AI khi thất bại trong việc phát triển các loại chip phù hợp cho tính toán tiên tiến.

Kể từ khi nhậm chức, ông Tan đã nỗ lực đưa Intel thoát khỏi "vũng bùn". Vào tháng 7, công ty thông báo sa thải 15% nhân sự, hủy kế hoạch chi tiêu hàng tỷ USD cho các nhà máy mới ở châu Âu và tiếp tục trì hoãn nhà máy tại Ohio. Công ty cũng tìm cách cắt giảm chi phí bằng cách hạn chế chi tiêu cho các công nghệ cũ và thận trọng hơn trong việc mở rộng công suất cho các loại chip mới nhất.

Tuy nhiên trớ trêu thay, chính sự cắt giảm này lại dẫn đến sự thiếu hụt ở đầu bài khi khách hàng tìm đến các dòng chip cũ.

Trong nội bộ Intel, các lãnh đạo cấp cao đang kêu gọi sự kiên nhẫn để tìm kiếm khách hàng cho quy trình sản xuất 14A, át chủ bài được kỳ vọng sẽ giúp Intel bắt kịp trong cuộc đua AI, nhưng dự kiến phải đến năm 2028 hoặc 2029 mới có thể đi vào sản xuất toàn diện.

Theo các nguồn tin thân cận, thay vì công bố một thỏa thuận khách hàng cụ thể, Intel có kế hoạch công bố tăng chi tiêu vốn cho công nghệ 14A như một tín hiệu cho thấy họ đã ký kết được với các đối tác mới. Dự kiến thông báo này sớm nhất cũng phải đến nửa cuối năm nay.

"Chúng tôi đang trong một hành trình kéo dài nhiều năm. Nó đòi hỏi thời gian và sự quyết tâm", CEO Lip-Bu Tan nhấn mạnh. Tuy nhiên, với các nhà đầu tư tại Wall Street, thời gian có lẽ là thứ xa xỉ nhất mà Intel đang không có.

*Nguồn: WSJ, Fortune, BI

Trong khi nhà đầu tư bị thu hút bởi việc giá vàng lần đầu vượt 5.000 USD/ounce, giá kim loại anh chị em của nó cũng đang tăng vọt. Tính tới 9h38 theo giờ Hà Nội, bạc có giá kỷ lục 108 USD/ounce, tăng gần 260% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây cũng là mức cao kỷ lục của giá bạc tính tới thời điểm hiện tại. Tại Việt Nam, bạc Phú Quý được bán ra với giá gần 113 triệu đồng/kg.

Giá bạc tăng vượt 108 USD/ounce

Chính đà tăng mạnh mẽ của bạc cũng khiến nó trở nên hấp dẫn với các nhà đầu tư. Theo Global Times của Trung Quốc, bạc đang tạo ra cơn sốt ở nước này. Trong một cửa hàng tại Quảng Châu, tỉnh Quảng Đông, miền nam Trung Quốc, khác hàng đang xếp hàng để mua những thỏi bạc 1kg. Trong khi đó, tại một nhà máy sản xuất bạc ở Thâm Quyến, công nhân phải tăng ca suốt nhiều tháng liên tiếp để sản xuất bạc thỏi đáp ứng nhu cầu của nhà đầu tư.

Giám đốc nhà máy cho biết, trước đây các dây chuyền chủ yếu tập trung sản xuất bạc trang sức. Tuy nhiên, nhu cầu về bạc thỏi đang tăng mạnh trong những tháng gần đây trong khi nhu cầu trang sức giảm mạnh, dẫn đến sự dịch chuyển hướng sản xuất.

Theo China Media Group (CMG), ngành sản xuất phụ hiện lại đang trở thành hoạt động chủ lực của các nhà máy chế tác bạc tại Trung Quốc. Thậm chí, nhằm đáp ứng nhu cầu tăng vọt, nhà máy đã bổ sung thêm các thiết bị như máy ép thủy lực và máy cán để mở rộng năng lực sản xuất.

Ông Sun Tao, tổng giám đốc một nhà máy chế tác bạc, cho biết: Trong quý IV năm ngoái, sản xuất chủ yếu tập trung vào các thỏi bạc 1kg cùng với một số sản phẩm 500g và những sản phẩm hoàn thiện trơn. Kể từ đầu năm tới nay, họ phải chuyển sang sản xuất các thỏi bạc nhẹ hơn trọng lượng 100g hoặc 200g để đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của nhà đầu tư.

Vàng, bạc và nhiều kim loại đồng loạt tăng giá trong 1 năm qua.

Và không chỉ có bạc. Cơn sốt còn lan tới cả giá đồng. Trước đây, kim loại này vốn không được các nhà đầu tư đại chúng quan tâm nhưng giờ đây, nó lại đang trở thành một sản phẩm “đầu tư” tiềm năng. Tại một số trung tâm giao dịch trang sức, người ta đã bán những thỏi đồng 1kg và mô tả nó là một hình thức đầu tư mới. Tuy nhiên, ngay cả các chuyên gia trong ngành cũng cảnh báo những rủi ro đi kèm với xu hướng này.

Vàng và bạc được coi là tiền tệ cứng toàn cầu, mang một giá trị lưu trữ nhất định. Trong khi đó, đồng và các kim loại khác chủ yếu đóng vai trò là nguyên liệu công nghiệp, dẫn tới giá cả chịu ảnh hưởng mạnh mẽ bởi chu kỳ công nghiệp và điều kiện toàn cầu. Các thỏi đồng thiếu logic đầu tư cơ bản của vàng và bạc, đồng thời chi phí bảo quản cao hơn, khiến các nhà đầu tư đối mặt với những rủi ro đáng kể.

Nguồn: Global Times

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ có cuộc họp chính sách đầu tiên trong năm 2026 vào ngày 27-28/1. Bên cạnh đó, bốn trong số bảy công ty thuộc nhóm Magnificent Seven sẽ công bố báo cáo tài chính.

Microsoft, Meta, Tesla và Apple đều dự kiến công bố kết quả kinh doanh quý IV trong tuần này. Sự chú ý của nhà đầu tư nhiều khả năng vẫn tập trung vào chi tiêu của các công ty dành cho trí tuệ nhân tạo (AI) và tham vọng của các công ty trong mô hình này.

Những công ty công nghệ lớn này vẫn chiếm một phần đáng kể trong chỉ số S&P 500, vì vậy kết quả kinh doanh của họ vẫn có ảnh hưởng đến biến động hàng ngày của chỉ số này. Nhưng khi các lĩnh vực phi công nghệ bắt kịp, điều đó có thể dẫn đến một thị trường bền vững hơn, một thị trường ít phụ thuộc vào hiệu suất của những cổ phiếu được chọn lọc.

Về phía ngân hàng trung ương, các nhà đầu tư dự đoán gần như chắc chắn Fed sẽ giữ nguyên lãi suất trong phạm vi 3,5% - 3,75%. Theo FedWatch Tools của CME Group, các nhà giao dịch dự đoán 97% khả năng Fed sẽ không cắt giảm lãi suất.

Giám đốc đầu tư Alex Guiliano tại công ty Resonate Wealth Partners trao đổi với MarketWatch: “Chúng tôi dự đoán cuộc họp ngày 28/1 của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) không có gì đáng chú ý. Hiện tại, Fed có rất ít lý do để cắt giảm lãi suất, đặc biệt là sau khi đã cắt giảm lãi suất trong ba cuộc họp gần đây nhất”.

Thực tế, tin tức quan trọng hơn cả quyết định lãi suất của Fed là diễn biến về lựa chọn của Tổng thống cho chức Chủ tịch Fed. Ông Jerome Powell sẽ kết thúc nhiệm kỳ chủ tịch vào tháng 5 năm nay.

Thời gian gần đây, ông Powell đã phải đối mặt với nhiều áp lực chính trị, sau khi Bộ Tư pháp Mỹ tiến hành cuộc điều tra hình sự liên quan đến lời khai của ông về dự án cải tạo trụ sở Fed.

Theo tỷ lệ dự đoán trên Polymarket, Giám đốc đầu tư toàn cầu mảng trái phiếu Rick Rieder của BlackRock hiện đang là một ứng viên tiềm năng và được ông Trump ưu ái nhất.

Cựu quan chức Fed Kevin Warsh và cố vấn kinh tế hàng đầu của ông Trump Kevin Hassett là những người vốn được đánh giá cao cho vị trí chủ tịch Fed. Tuy nhiên, tỷ lệ dự đoán cho hai vị này hiện chỉ còn lần lượt là 33% và 6%.

Trả lời báo giới bên lề Diễn đàn Kinh tế Thế giới tại Davos, ông Trump khen ngợi rằng ông Rick Rieder của BlackRock “rất ấn tượng”.

“Sự biến động trên thị trường chứng khoán có thể xảy ra ngay sau khi chủ tịch Fed mới nhậm chức vào giữa năm, khi thị trường bắt đầu làm quen với giọng điệu và định hướng của người đứng đầu mới”, ông Guiliano nói.

Nếu chủ tịch Fed mới thực sự có ý định cắt giảm lãi suất, điều này có thể dẫn đến một Fed ôn hòa hơn từ mùa hè năm nay. Các nhà giao dịch bắt đầu tính đến khả năng này, dự đoán 59% Fed cắt giảm lãi suất vào tháng 6.

Ngay cả khi một vài cuộc họp tới của Fed không có gì đáng chú ý, các nhà đầu tư vẫn sẽ theo dõi và phản ứng.

“Thị trường đã quen với việc lắng nghe rất kỹ và theo sát từng lời của ông Jerome Powell, như thể ông ấy sẽ trả lời tất cả các câu hỏi của chúng ta trong 30 - 60 ngày tới”, người đứng đầu chiến lược đầu tư Liz Thomas tại SoFi nói.

Theo Yahoo Finance

Một sự cố kỹ thuật nghiêm trọng vừa tấn công nền tảng email lớn nhất thế giới, đẩy hàng triệu người dùng Gmail vào tình cảnh dở khóc dở cười trong những ngày qua. Theo ghi nhận từ TechCrunch, hệ thống bảo mật của Google dường như đã gặp trục trặc lớn khi hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) chịu trách nhiệm phân loại thư bị lỗi vận hành. Hậu quả là hàng loạt email rác, tin nhắn quảng cáo và thông báo mạng xã hội vốn dĩ luôn được cô lập ở các thẻ phụ (Promotions/Social) nay bất ngờ tràn vào chiếm đóng Hộp thư chính (Primary), gây ra sự xáo trộn chưa từng có.

Tình trạng hỗn loạn này bắt đầu bùng phát từ sáng ngày 24/1 (theo giờ Mỹ) và nhanh chóng lan rộng trên quy mô toàn cầu. Đáng lo ngại hơn, sự cố không chỉ dừng lại ở việc gây phiền toái vì tin rác làm loãng thông tin. Nhiều người dùng hoang mang phản ánh rằng các email lừa đảo chứa mã độc nguy hiểm, vốn thường bị chặn đứng từ vòng ngoài, nay lại ngang nhiên xuất hiện trong hộp thư đến.

Trớ trêu thay, những email công việc quan trọng từ đối tác hoặc thư từ của người thân lại bị hệ thống "nhầm lẫn" đánh dấu là spam và ẩn đi một cách vô căn cứ. Trên mạng xã hội X, làn sóng giận dữ bùng nổ khi nhiều người dùng ví von hộp thư của họ chỉ sau một đêm đã biến thành một "bãi rác" đúng nghĩa, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hiệu suất công việc và trải nghiệm sử dụng.

Trước áp lực từ cộng đồng, đại diện Google đã nhanh chóng xác nhận sự cố trên trang trạng thái Google Workspace và khẳng định đội ngũ kỹ thuật đang chạy đua với thời gian để khôi phục trật tự cho hệ thống phân loại. Tuy nhiên, trong thời gian chờ đợi bản vá lỗi hoàn tất, gã khổng lồ công nghệ đưa ra khuyến cáo khẩn thiết dành cho người dùng:

- Hãy duy trì trạng thái cảnh giác cao độ.

- Tuyệt đối không nên nhấn vào các đường liên kết lạ hoặc tải xuống tệp đính kèm từ người gửi không xác định, ngay cả khi chúng xuất hiện đàng hoàng trong Hộp thư chính, bởi hàng rào bảo vệ của Gmail đang trong giai đoạn suy yếu nhất.

Hiện tại, giới chuyên môn vẫn đang đặt dấu hỏi lớn liệu sự cố này là hệ quả của một bản cập nhật phần mềm sai sót hay là một lỗ hổng sâu hơn trong hệ thống AI phức tạp mà Google đang vận hành.

Gan là cơ quan giữ vai trò trung tâm trong quá trình chuyển hóa, giải độc và điều hòa năng lượng cho cơ thể. Theo các chuyên gia, nhiều loại đồ uống quen thuộc, được sử dụng hằng ngày có thể âm thầm làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ, viêm gan và rối loạn chức năng gan nếu tiêu thụ thường xuyên.

Nước tăng lực

Nước tăng lực không chỉ chứa nhiều đường mà còn có caffeine liều cao và các chất kích thích khác. Một số loại nước tăng lực chứa từ 54 đến 62 gam đường trong mỗi lon 473ml. Khi tiêu thụ nước tăng lực, gan phải đồng thời xử lý cả đường, caffeine và các thành phần bổ sung, làm tăng gánh nặng chuyển hóa.

Một số nghiên cứu ghi nhận việc tiêu thụ nước tăng lực quá mức có liên quan đến tăng men gan và tổn thương gan cấp, đặc biệt ở người uống nhiều trong thời gian ngắn. Ngoài ra, một số loại còn bổ sung vitamin nhóm B với liều cao, nếu sử dụng kéo dài có thể gây áp lực lên gan.

Nước ngọt có đường (soda, nước giải khát có gas)

Nước ngọt chứa hàm lượng đường rất cao, đặc biệt là fructose hoặc siro bắp giàu fructose - loại đường được gan chuyển hóa trực tiếp. Khi lượng fructose đưa vào vượt quá khả năng xử lý, gan sẽ chuyển phần dư thừa thành chất béo và tích tụ ngay trong tế bào gan.

Việc tiêu thụ nước ngọt thường xuyên có thể dẫn đến gan nhiễm mỡ không do rượu, làm tăng men gan và thúc đẩy phản ứng viêm mãn tính. Đáng lưu ý, ngay cả các loại nước ngọt “không đường” sử dụng chất tạo ngọt nhân tạo cũng có thể gây rối loạn chuyển hóa, ảnh hưởng đến độ nhạy insulin và gián tiếp làm tăng nguy cơ tổn thương gan khi dùng lâu dài.

“Trong tất cả các loại thực phẩm chứa đường, nước ngọt có gas được đánh giá là gây hại bậc nhất cho gan. Uống nước ngọt có gas thường xuyên cũng có liên quan mật thiết đến vấn đề lượng đường trong máu cao, béo phì, bệnh tim, bệnh gút, chứng mất trí nhớ, các vấn đề về răng miệng, tiểu đường và thậm chí cả ung thư theo nhiều nghiên cứu khác nhau”, bác sĩ Waqas Mahmood, chuyên gia y tế tại Bệnh viện Đại học Pennsylvania cho biết.

Nước trái cây đóng chai, nước ép công nghiệp

Không ít người cho rằng nước trái cây đóng chai là lựa chọn lành mạnh, nhưng thực tế đây lại là loại đồ uống tiềm ẩn rủi ro cho gan. Trong quá trình chế biến công nghiệp, phần lớn chất xơ tự nhiên của trái cây bị loại bỏ, trong khi hàm lượng đường tự do vẫn ở mức cao.

Khi uống, lượng đường này được hấp thu nhanh vào máu, khiến gan phải làm việc liên tục để chuyển hóa. Về lâu dài, điều này góp phần làm tăng tích mỡ trong gan, thúc đẩy đề kháng insulin và làm nặng thêm các rối loạn chuyển hóa, đặc biệt ở người thừa cân hoặc ít vận động.

Trà sữa, trà ngọt pha sẵn

Trà sữa và các loại trà ngọt đóng chai hoặc pha sẵn là loại đồ uống rất phổ biến, đặc biệt ở giới trẻ và nhân viên văn phòng. Tuy nhiên, một ly trà sữa có thể chứa lượng đường tương đương hoặc cao hơn một lon nước ngọt, chưa kể chất béo từ kem béo, sữa đặc và đồ đi kèm.

Theo bác sĩ tốt nghiệp ĐH Harvard Saurabh Sethi, trà sữa chứa nhiều calo rỗng, góp phần gây tăng cân - một yếu tố nguy cơ chính gây ra bệnh gan nhiễm mỡ.

Sự kết hợp giữa đường, chất béo, calo cao ở dạng lỏng khiến gan phải tăng cường chuyển hóa, dễ dẫn đến tích tụ mỡ gan. Nếu sử dụng thường xuyên, nguy cơ gan nhiễm mỡ và rối loạn chức năng gan, kháng insulin và viêm mãn tính sẽ tăng lên đáng kể.

Theo Eatingwell, WebMD

Canada lên tiếng sau “tối hậu thư” về thuế quan của Mỹ:

- Đáp lại việc Mỹ dọa áp thuế 100%, Thủ tướng Canada Mark Carney đã lên tiếng làm rõ thỏa thuận thương mại gần đây giữa Canada và Trung Quốc.

Thủ tướng Canada Mark Carney ngày 25/1 cho biết, nước này hiện không có ý định theo đuổi một hiệp định thương mại tự do với Trung Quốc. Ông Carney nói thỏa thuận gần đây của ông với Trung Quốc chỉ đơn thuần cắt giảm thuế quan đối với một số lĩnh vực vừa bị áp thuế gần đây.

Năm 2024, Canada đã nối gót Mỹ áp thuế 100% đối với xe điện Trung Quốc và thuế 25% đối với thép và nhôm. Trung Quốc đáp trả bằng cách áp thuế nhập khẩu 100% đối với dầu và khô hạt cải dầu (canola) của Canada, cùng mức thuế 25% đối với thịt heo và hải sản.

Trong chuyến thăm Trung Quốc mới đây, ông Carney đã giảm mức thuế 100% của Canada đối với xe điện Trung Quốc để đổi lấy việc giảm thuế đối với các mặt hàng của Canada nói trên.



Ông Carney cho biết sẽ có hạn ngạch ban đầu hàng năm là 49.000 xe điện Trung Quốc xuất khẩu vào Canada với mức thuế 6,1%, tăng lên khoảng 70.000 xe trong vòng 5 năm.

Ông lưu ý trước năm 2024 không có hạn ngạch nào. Ông cũng cho biết hạn ngạch ban đầu đối với xe điện Trung Quốc tương đương khoảng 3% trong tổng số 1,8 triệu xe bán ra mỗi năm tại Canada, và đổi lại, Trung Quốc dự kiến bắt đầu đầu tư vào ngành công nghiệp ô tô Canada trong vòng 3 năm.

Ngoài ra, theo thỏa thuận, Trung Quốc sẽ miễn thị thực cho du khách Canada. Trước diễn biến này, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 24/1 cảnh báo sẽ áp thuế nhập khẩu 100% lên Canada nếu nước này đạt thỏa thuận thương mại với Trung Quốc.

"Nếu Canada đạt thỏa thuận với Trung Quốc, họ sẽ bị áp thuế 100% ngay lập tức với tất cả hàng hóa bán sang Mỹ", ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Trả lời phỏng vấn ABC News, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cũng tuyên bố: “Chúng tôi không thể để Canada trở thành một lối mở để Trung Quốc tràn hàng giá rẻ vào Mỹ”.

CARNEY HÙNG HỒN,, SAU ĐÓ DỊU GIỌNG

Những cảnh báo trên được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ với các đồng minh do Washington tìm cách giành quyền kiểm soát Greenland, một lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch.

Canada đã bác bỏ các cáo buộc của Mỹ, Thủ tướng Carney cũng đưa ra thông điệp mạnh mẽ, kêu gọi người dân ưu tiên sản xuất và tiêu thụ hàng hóa nội địa.

Ông Carney đã nổi lên như một lãnh đạo của phong trào kêu gọi các quốc gia tìm cách liên kết với nhau để đối trọng với Mỹ. Phát biểu tại Davos trước ông Trump, ông Carney nói: “Các cường quốc tầm trung phải hành động cùng nhau, bởi nếu bạn không có mặt trên bàn đàm phán, thì bạn sẽ nằm trong thực đơn”.

Nỗ lực của ông Trump nhằm giành Greenland diễn ra sau khi ông nhiều lần gợi ý rằng Canada cũng nên được sáp nhập vào Mỹ như bang thứ 51. Trong tuần này, ông đã đăng một hình ảnh chỉnh sửa trên mạng xã hội cho thấy bản đồ Mỹ bao phủ cả Canada, Venezuela, Greenland.

Sau khi truyền thông Hàn Quốc đưa tin cựu Thủ tướng Hàn Quốc Lee Hae-chan đã qua đời ở TP HCM. Bộ Ngoại giao Việt Nam cũng đã xác nhận thông tin vào tối cùng ngày.

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời các quan chức cho hay, ông Lee, người đang giữ chức Phó Chủ tịch cấp cao của Hội đồng Cố vấn Thống nhất Hòa bình (PUAC), đã trút hơi thở cuối cùng tại một bệnh viện ở TP HCM vào khoảng 14 giờ 48 phút hôm 25/1 sau một cơn ngừng tim.

Truyền thông Việt Nam không nêu tên bệnh viện nơi ông Lee được đưa đến, nhưng hãng thông tấn Yonhap cho biết thi hài của ông đang được lưu giữ tại một bệnh viện quân y.



Thi hài ông Lee dự kiến sẽ được đưa về Hàn Quốc vào tối muộn hôm nay 26/1 và đáp xuống sân bay quốc tế Incheon vào sáng sớm ngày hôm sau.

Linh đường dành cho vị cố thủ tướng sẽ được thiết lập tại Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul.